Jeśli jesteś właścicielem tej strony, możesz wyłączyć reklamę poniżej zmieniając pakiet na PRO lub VIP w panelu naszego hostingu już od 4zł!

PISMO ŚWIĘTE NOWEGO TESTAMENTU – ANTOLOGIA POLSKICH PRZEKŁADÓW PO II WOJNIE ŚWIATOWEJ (1945-2016)

Ciekawe linki:

Język grecki

Język hebrajski

Strony biblijne

Krytyka tekstu

J 8:25

Tekst niejsany, niezrozumiały.

GNT ελεγον ουν αυτω συ τις ει ειπεν αυτοις ο ιησους την αρχην ο τι και λαλω υμιν
NA ἔλεγον οὖν αὐτῷ· Σὺ τίς εἶ; εἶπεν αὐτοῖς ὁ Ἰησοῦς· Τὴν ἀρχὴν τι καὶ λαλῶ ὑµῖν;
EDW Mówili mu tedy: Któżeś ty jest? Rzekł im Jezus: Jam jest początek i tak mówię do was.
SK Wtedy zapytali go: „Kimże ty jesteś?” Jezus odpowiedział im: „Tym właśnie, co wam mówię.
EDG Mówili mu tedy: Ktoś ty jest? Rzekł im Jezus: Przede wszystkim tym, o którym wam mówię.
KUL Mówili więc do Niego: "Kim Ty jesteś?" Jezus powiedział im: "Od początku [jestem] tym, który do was mówię".
W Mówili mu więc: Któżeś ty jest? Rzekł im Jezus: Początek, który i mówię wam.
BTI Powiedzieli do Niego: «Kim Ty jesteś?» Odpowiedział im Jezus: «Przede wszystkim po cóż jeszcze do was mówię?
BP Zapytali Go więc:* – Kimże Ty jesteś? Jezus im powiedział: – Jestem tym, o którym wam mówię.
BPIII Zapytali Go więc: – Kimże Ty jesteś? Jezus im powiedział: – Tym, o którym wam mówię od początku.
BTII-IV Powiedzieli do Niego: «Kimże Ty jesteś?» Odpowiedział im Jezus: «Przede wszystkim po cóż jeszcze do was mówię?
KR/BWP Wtedy zapytali Go: Kim Ty jesteś? A Jezus na to: Po cóż Ja w ogóle do was mówię?
BW Wtedy pytali go: Kimże Ty jesteś? Jezus odpowiedział im: Po co Ja w ogóle mówię do was?
PW Zapytali go więc: – Kim jesteś? – Przecież od początku wam to mówię.
A więc wyjaw nam, kim jesteś? – pytali. – Jestem Tym, za kogo zawsze się podawałem.
3 – A kim jesteś? – pytali. – Po co Ja jeszcze z wami rozmawiam?!
Odezwali się zatem do niego: "Kim jesteś?" Jezus im rzekł: "Po cóż ja w ogóle do was mówię?
PI Mówili więc mu: Ty kto jesteś? Powiedział im Jezus: (Na) początku, (czegóż) coś i mówię wam?
PJ Odezwali się na to do Niego: "Kim Ty jesteś?" Odpowiedział im Jezus: "Według zasady tym, co właśnie wam mówię!
BTV Powiedzieli do Niego: «Kimże ty jesteś?» Odpowiedział im Jezus: «Przede wszystkim po cóż do was mówię?
PE Pytali więc Go: Kto Ty jesteś? Jezus odpowiedział: A o czym wam mówię od początku?
PD Pytali Go zatem: Kim Ty jesteś? Jezus im na to: Przede wszystkim tym, za kogo się podaję.
Na to oni powiedzieli do Niego: "Ty? Kimże ty jesteś?". Jeszua odrzekł: "Mówiłem wam od samego początku.
BL Powiedzieli do Niego: "Kim Ty jesteś?" Odpowiedział im Jezus: "Od początku wam to mówię!
EP1 Zapytano Go więc: "Kim Ty jesteś?". Jezus odrzekł: "Właściwie po co jeszcze z wami rozmawiam?
EP2 Zapytano Go więc: "Kim Ty jesteś?". Jezus odrzekł: "Dlaczego w ogóle z wami rozmawiam?
NBG Więc mu mówili: Kim ty jesteś? A Jezus im powiedział: "Ktoś pierwszeństwa; oraz wam mówię.
PL Pytali Go zatem: Kim Ty jesteś? Przede wszystkim tym, za kogo się podaję – odpowiedział Jezus.
UNT Dlatego rzekli Mu: Kim ty jesteś? I Jezus rzekł im: Na początku powiedziałem to do was.
NKB Mówili więc Mu: „Kim Ty jesteś?”. Rzekł im Jezus: „To, co na początku. I z wami rozmawiam.
UBG Wtedy zapytali go: Kim ty jesteś? I odpowiedział im Jezus: Tym, kim wam od początku mówię.
EPP Mówili więc Mu: – Kim ty jesteś? Powiedział im Jezus: – Początkiem, tym, który mówi wam.


  1. * W I wydaniu inny szyk: "Więc Go zapytali:"

Analiza gramatyczno-filologiczna:

Komentarz:

I. Przyglądając się tłumaczeniom można odnieść wrażenie, że niektóre z nich są bełkotliwe, wręcz niezrozumiałe. Jest tak dlatego, ponieważ:

  1. tekst oryginału jest niejasny, głównie ze względu na fakt, że nie wiemy, jaka jest interpunkcja
  2. w tekście greckim istnieje niejednoznaczny podział wyrazów.
Stąd znaczenie i sens zdania może budzić wątpliwości. W przypisie do tego urywka w PI czytamy:

"Sens niepewny: "od początku to mówię" albo "po pierwsze, po co mówię?"."

Synopsa czterech ewangeliia profesora Wojciechowskiego podaje:

"Rzekł im Jezus: Od początku o tym wam mówię." zaś w przypisie podaje, że inne przekłady mają:

"Na początek, czemu cokolwiek do was mówię?" albo: "Przede wszystkim tym, co mówię".

Jak wiemy w manuskryptach NT mamy pisownię ciągłą tzw. scripto continua bez akcentów i przydechów, zatem nie wiemy do końca, jak odczytać wyrażenie ὅτι (hoti) – czy razem, czy osobno? Ze względu na tę kwestię nie da się ostatecznie zrekonstruować tekstu i jednoznacznie opowiedzieć za konkretnym znaczeniem. Możemy wyróżnić 4 sposoby oddania tego fragmentu mianowicie jako:
  1. pretensjonalne pytanie (irytacja?) – wtedy ὅτι – oznacza: w ogóle, czemu, po co, dlaczego? – tak np.: KR, BW, , PE, EP;

      „A o czym przez cały czas do was mówię?”
    Albo:
      „Po co w ogóle do was mówię?”

  2. zdanie wykrzyknikowe – jako hebraizm: ὅ τι w sensie: co!, jak! – być może: BL;
  3. stwierdzenie – ὅ τι w znaczeniu: to co; tym, co; tym, o którym; czegóż to – tak: EDG, , PJ, PD;
  4. pretensjonalne stwierdzenie tak: PW;

II. Większość wydawców tekstu krytycznego tj. Aland, Nestle, Tischendorf, von Soden, Westcott & Hort, Merk widzą tu pytanie. Inni, np. Textus Receptus (Oxford 1889), wydanie Apostoliki Diakonia (Athens 1988) pozostawiają zdanie twierdzące, zaś Bover – zdanie wykrzyknikowe.

Wydaje się, że trudności nie rozwiązują też teksty z kodeksów minuskułowych, bowiem i w nich interpretacja jest różnorodna. Podobnie i starożytne tłumaczenia oraz Ojcowie Kościoła (patrz niżej: Krytyka tekstu). Część tłumaczy uważa, że bardziej poprawne jest ὅ τι – rozdzielne – wariant 3, co w połączeniu z τὴν ἀρχὴν w bierniku staje się wyrażeniem czasowym. Wtedy τὴν ἀρχὴν oznaczałoby: najpierw, od początku, na początku, po pierwsze. Wówczas jednak pojawia się problem użycia czasownika λαλῶ w czasie teraźniejszym, bowiem wprowadza niezrozumienie lub chropowatość stylu wypowiedzi.

Niektóre jednak przekłady leksem τὴν ἀρχὴν oddają jako accusativus adverbalis – biernik przysłówkowy tłumaczony na: w ogóle, czyli odpowiednik przysłówka: ὅλως. Wiekszość specjalistów traktuje tak tłumaczone wyrażenie jako mało prawdopodobne. Za tą opcją podążyło jednak aż 6 polskich przekładów.

Ostatecznie zatem frazę: εἶπεν αὐτοῖς ὁ Ἰησοῦς, τὴν ἀρχὴν ὅ τι καὶ λαλῶ ὑµῖν – można oddać następująco:

    „Rzekł im Jezus: mówię to wam od początku”
albo:
    „Rzekł im Jezus: po pierwsze, po co ja [to] mówię?”.

III. W. Barclay w swoim komentarzub pisze:

"Nie ma w całym Nowym Testamencie trudniejszego wiersza do przetłumaczenia, jak 8:25 u Jana. Nikt nie wie z pewnością, jakie jest znaczenie greckiego tekstu słów: "Po co ja w ogóle mówię do was?" – jak tłumaczy nasz przekład. Inne proponowane tłumaczenia są w rodzaju:

"W istocie ja jestem tym, jak wam powiadam" lub

"Oświadczam wam, że Ja jestem początkiem. Właśnie to, co mówię wam od początku."

Osobiście skłaniam się do tłumaczenia: "Wszystko, co wam mówię, jest dopiero początkiem"."

Dalsze pogłębienie tematyki polecam linki:
  1. Leon Morris – The Gospel according to John, str. 397-400, z serii: The New International Commentary of the New Testament Wm.B. Eerdmans Publishing Co. 1995.
  2. Francis J. Moloney, Daniel J. Harrington – The Gospel of John, str. 269-274 (szczególnie str. 273), z serii: Sacra Pagina, published by Liturgical Press, 1998.

Krytyka tekstu

8:25 Kodeksy majuskułowe oraz papirusy mają pisownię ciągłą, zatem nie da się ostatecznie i poprawnie określić podziału wyrazów. Ciekawa jest korekta marginesowa („drugiej ręki”) na papirusie P66, świadcząca o tym, że już we wczesnych wiekach ten fragment sprawiał sporo trudności, gdzie przed τὴν ἀρχὴν wstawiono εἶπον ὑµῖν, (powiedziałem wam) i czytamy:

„Od samego początku powiedziałem/mówiłem wam to, co teraz”c
albo:
„Powiedziałem/Mówiłem wam od początku, kim jestem, również i teraz mówię wam”.

Część łacińskich tłumaczeń w tym i Wulgata widzi tu imię własne: ἀρχή, ἡ"Początek" (w nawiązaniu do Ap 3:14):

Prinicipium quia et loquor vobis”Początek, który i mówię wam; albo Początek, który mówię do was”, albo: Jestem Początkiem, który to mówię", albo: Początkiem, który i do was przemawia" itp. Jak widzimy w ten sposób przekłada EDW oraz W.

Inne przekłady łacińskie podają np.

Dixit eis Iesus: Omnino quod et loquor vobis! – albo: Rzekł im Jezus: i dlatego w ogóle mówię wam.

Principium, qui et loquor vobisPoczątek, [ten] który i mówię wam;

Dixit eis Iesus: In principio: id quod et loquor vobis!Rzekł im Jezus: Od początku: to co i mówię wam!

W kilku tłumaczeniach etiopskich ”ὅτι” jest opuszczone – Jestem Początek, i to wam więc oświadczyłem.

Podsumowanie

Wydaje się, że nie można jednoznacznie ustalić, jaki jest sens wypowiedzi Jezusa w tym fragmencie. Już w starożytności tłumacze mieli kłopoty, aby jednoznacznie odczytać ten werset. Na obecnym etapie, na poziomie czysto filologicznym, do końca nie jesteśmy pewni, jaki jest naprawdę sens tych słów. Badając jednak kontekst wypowiedzi Jezusa, skłaniałbym się do przyjęcia fragmentu małoprawdopodobnego wśród specjalistów, a mianowicie takiego, jaki mają przekłady: KR/BWP, .

Na koniec zauważmy, że w II wydaniu przekładu EP zmieniono nieznacznie sens wypowiedzi.


  1. a) Oficyna wydawnicza "Vocatio", Warszawa 1999, str. 279, tablica 244;
  2. b) Ewangelia według św. Jana, Tom II, wyd. Słowo Prawdy, Warszawa 1987, str. 30;
  3. c) Arche w Ewangelii św Jana ks. Józef Kozyra w: Stworzył Bóg człowieka na swój obraz, Oficyna wydawnicza "Vocatio", Warszawa 2002, str. 225;

Jeśli uważasz, że należy coś dodać, uzupełnić lub poprawić, jestem otwarty na sugestie. Proszę, kieruj je na adres: psnt at op.pl;

© 2008-2016 Wszelkie prawa zastrzeżone. statystyka katalog stron internetowych Katalog Stron Internetowych